São Paulo

Vikipedi, özgür ansiklopedi

São Paulo
São Paulo belediyesi
São Paulo bayrağı
Bayrak
São Paulo arması
Arma
Takma adlar:
Terra da Garoa, Sampa
Sloganlar:
Non ducor, duco
São Paulo belediyesi'nin sınırları.
São Paulo belediyesi'nin sınırları.
Brezilya konumunda São Paulo
São Paulo
São Paulo
São Paulo'nun Brezilya'daki konumu
Ülke Brezilya Brezilya
Eyalet São Paulo
Belediye São Paulo
Kuruluş 25 Ocak 1554
İdare
 • Belediye başkanı Ricardo Nunes (MDB)
Yüzölçümü
 • Belediye 1,521,11 km² (587,3 mil²)
 • Su
1,0 km² (3 mil²)
Rakım 760 m (2.490 ft)
Nüfus
 (2020)[1][2][3]
 • Belediye 12,325,232
 • Metropol
21,571,281
 • Metropol yoğunluğu 2,714,45/km² (7.030,3/mil²)
Zaman dilimi UTC-03.00
 • Yaz (YSU) UTC-02.00
Posta kodu
01000-000
Alan kodu +55 11

São Paulo (okunuş: [sɐ̃w̃ ˈpawlu]), Brezilya'nın 26 eyaletinden birisinin başkenti ve ülkenin başlıca sanayi merkezlerinden biridir.[4] 12 milyonu aşan nüfusuyla Güney Amerika'nın en büyük kentidir.[4] (Çevresindeki metropolitan alanıyla birlikte, nüfusu 20 milyonu aşmaktadır.)

São Paulo, Brezilya'nın güneydoğusunda işlek bir liman olan Santos'tan 48 km uzakta, Serra do Mar tepeleri üzerinde kuruludur.[4] Santos'a elektrikli tren hattı ve otoyolla bağlanmıştır. Bu tepelerden doğan Tietê ırmağı kentin hemen doğusundan geçer. São Paulo, bir dizi küçük kasabaya ve geniş tarım alanlarıyla otlaklara tepeden bakar. Rio de Janeiro, São Paulo'nun 355 km. kuzeydoğusunda yer alır.[4]

São Paulo 1554'te Portekizli Katolik rahipler tarafından bir yerli yerleşim merkezi olarak kuruldu.[4] 1700'lerde küçük bir kasaba iken çabuk büyümesinin nedenleri arasında verimli toprakları ve yüksek rakımı sayesinde gelişen kahve üretimi yer almaktadır.

Yerleşim yeri üç patikanın kesiştiği 800 metre yükseklikte bir tepedeydi. Kahve plantasyonlarının bölgenin başlıca zenginlik kaynağı haline geldiği 19. yüzyılda São Paulo gelişmeye başladı. Kısa süre sonra da, bir sanayi, ticaret ve bankacılık merkezine dönüştü. Kent ve çevresinde İtalya, Portekiz, İspanya, Almanya ve Japonya'dan pek çok göçmen geldi. Portekizce konuşulan São Paulo'da halkın büyük bölümü Katolik'tir.

Dokumacılık ürünleri, mekanik ve elektrikli gereçler, mobilya, gıda maddeleri ve ilaçtan Brezilya sanayi ürünlerinin üçte biri São Paulo'da üretilir. Kentin yakınlarındaki Cubatão'da Brezilya'nın en büyük petrol rafinerisi bulunur. São Paulo bölgesinde kahvenin yanı sıra şekerkamışı, pamuk, mısır, pirinç, fasulye ve meyve yetiştirilir. Sığır yetiştiriciliği de yaygınlaşmaktadır. Kentte çok sayıda okul ve kütüphane bulunur. Yılanlar ve yılan sokmaları üzerinde araştırmalarıyla ünlü Butanta Enstitüsü de São Paulo'dadır.

São Paulo'nun 19. yüzyıldan bu yana sürekli büyümesi gecekondulaşmayı da beraberinde getirdi. Milyonlarca insan kentin çevresinde, sağlıksız barınaklarda yaşamaya başladı. 20. yüzyılın başlarında, Japon, Suriye ve Lübnanlı göçmenlerin gelişiyle göç dalgası sürer. Çevre kirliliği ciddi boyutlara ulaştı. Kent içi ulaşım önemli bir sorun oldu. Durmadan yeni yolların yapıldığı ve gökdelenlerin yükseldiği São Paulo, "Güney Amerika'nın Chicago'su" olarak nitelendirilir. 1940'ta 1,3 milyon olan nüfusu hızlı kentsel gelişmeyle 1960'ta 3,7 milyona, 2010'da ise 12 milyona ulaştı.

2009 yılının mayıs ayında THY İstanbul-São Paulo seferlerini başlatmıştır.

İklim[değiştir | kaynağı değiştir]

Nuvola apps kweather.svg São Paulo iklimi Weather-rain-thunderstorm.svg
Aylar Oca Şub Mar Nis May Haz Tem Ağu Eyl Eki Kas Ara Yıl
En yüksek sıcaklık (°C) 37,0 36,4 34,3 33,4 31,7 28,8 30,3 33,0 37,1 37,8 36,3 35,6 37,8
Ortalama en yüksek sıcaklık (°C) 28,2 28,8 28,0 26,2 23,3 22,6 22,4 24,1 24,4 25,9 26,9 27,6 25,7
Ortalama sıcaklık (°C) 22,9 23,2 22,4 21,0 18,2 17,1 16,6 17,7 18,5 20,0 21,2 22,1 20,1
Ortalama en düşük sıcaklık (°C) 19,3 19,5 18,8 17,4 14,5 13,0 12,3 13,1 14,4 16,0 17,3 18,3 16,2
En düşük sıcaklık (°C) 11,9 12,4 12,0 8,3 5,4 1,2 0,8 3,4 5,7 8,0 9,2 10,3 0,8
Ortalama yağış (mm) 288,2 246,2 214,5 82,1 78,1 50,3 47,8 36,0 84,8 126,6 136,6 224,4 1.618,7
Kaynak: Brazilian National Institute of Meteorology (INMET)[5]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "São Paulo, São Paulo § informações completas" (Portekizce). ibge.gov.br. 21 Eylül 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ocak 2020. 
  2. ^ "Sobre a RMSP" (Portekizce). Emplasa. 3 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2017. 
  3. ^ S.A, Empresa Paulista de Planejamento Metropolitano. "Região Metropolitana de São Paulo". EMPLASA. 3 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2017. 
  4. ^ a b c d e Nijman, Jan (2020). Geography: Realms, Regions, and Concepts (20. bas.). Wiley. ISBN 978-1119607410. 
  5. ^ "Temperatura Média Compensada (°C)" (Portekizce). Brazilian National Institute of Meteorology. 1961–1990. 8 Ağustos 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2014. 

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]